niedziela, 25 października 2015

Nie ma żadnych wątpliwości, że ustawa o bezpieczeństwie imprez masowych stanowi jednoznacznie w art.56, że "kto wbrew przepisom ustawy wnosi lub posiada na imprezie masowej napoje alkoholowe, podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 2000 zł". W kontekście tegoż przepisu powstało dosyć duże zamieszanie co do osoby Roberta Lewandowskiego. Odpowiadając w pierwszej kolejności na pytanie, dlaczego w ogóle alkohol z małymi wyjątkami (alkohol do 3,5%) jest zakazany na stadionach wskazać należy na ratio legis (przyczyna powstania przepisu) tegoż zakazu -  jest on "związany z koniecznością uchronienia uczestników imprezy przed zgubnymi skutkami niekontrolowanego nadużycia alkoholu". 

Oczywiście ostatecznie policja słusznie nie wszczęła żadnego postępowania przeciwko Robertowi Lewandowskiemu. Warto jednak wskazać na hipotetyczne rozwiązania podobnego rodzaju spraw. Może się przecież zdarzyć wyjątkowo uparty oskarżyciel, który zdecyduje, że sprawa piłkarza X powinna trafić do Sądu. Co wtedy może zrobić Sąd? Wszystko zależy od tego czy mamy do czynienia z wykroczeniem, czy też z przestępstwem. Czyn z art. 56 ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych stanowi wykroczenie. Ale nie wykluczone, że np. pan piłkarz skorzysta w przepływie emocji z środków pirotechnicznych po zwycięstwie 3-0 nad reprezentacją Niemiec, które to zwycięstwo dało nam awans na mistrzostwa świata.

W tym wypadku odpowiedzi udziela nam kodeks karny i bogate orzecznictwo do niego (przykładowo wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 14 marca 2012 r. w sprawie II AKa 54/12). 

Jednym z możliwych rozwiązań w takiej sytuacji jest umorzenie postępowania(Art. 17. § 1 kodeksu postępowania karnego - nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy 3) społeczna szkodliwość czynu jest znikoma). Tak brzmiałby przykładowy wyrok umarzający postępowanie.

Zgodnie z ustawową definicją przestępstwo musi być czynem społecznie szkodliwym, przy czym z art. 1 § 2 KK wypływa wniosek, że szkodliwość ta musi wystąpić w stopniu wyższym niż znikomy. Tak więc: przestępstwem jest czyn człowieka, zabroniony pod groźbą kary przez obowiązującą ustawę określającą jego znamiona, zawiniony i społecznie szkodliwy w stopniu wyższym niż znikomy (A. Marek, Prawo karne, Wydawnictwo C.H.Beck, wydanie 10, Warszawa 2011, s. 92-93). Jak już wyżej nakreślono, niezbędnym warunkiem przyjęcia, że mamy do czynienia z przestępstwem jest - między innymi - ustalenie, że czyn człowieka charakteryzował się społeczną szkodliwością w stopniu większym niż znikomy (nullum crimen sine periculo sociali). Zatem, nie każdy czyn karalny realizujący znamiona czynu zabronionego jest karygodny. Karygodne są tylko takie czyny, które osiągnęły wyższy niż znikomy stopień społecznej szkodliwości. Oznacza to, że więcej niż znikoma społeczna szkodliwość jest warunkiem bytu przestępstwa (art. 1 § 2 KK).

Przy uwzględnieniu powyższych konstatacji Sąd doszedł do przekonania iż w przedmiotowej sprawie występują niezbędne okoliczności, które umożliwiają przyjęcie stwierdzenia, że społeczna szkodliwość czynów przypisanych oskarżonemu jest znikoma. Wskazać w tym miejscu należy na brak nasilenia złej woli X. 

W tej sytuacji Sąd na podstawie art.1§2 kk. w zw. z art.17§1 pkt.3 kpk postępowanie karne przeciwko X umorzył.

Oczywiście oskarżony, który ustanowił w sprawie obrońce z wyboru dostałby ponadto zwrot kosztów związanych z jego ustanowieniem.

W przypadku wykroczenia, czyli przykładowo sprawy z art. 56 ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych kwestia umorzenia wygląda nieco inaczej, ale też jest oczywiście możliwa. Tu pozwolę sobie na przytoczenie stanowiska Prokuratora Generalnego w sprawie wniosku RPO o zbadanie zgodności art. 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 roku – Kodeks wykroczeń, w zakresie, w jakim przepis ten pomija przesłankę jako wyłączającej odpowiedzialność za wykroczenie – z art. 45 ust. 1 i z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Zgodnie z ustawą definicją: "czynem zabronionym stanowiącym wykroczenie jest zachowanie o znamionach określonych w ustawie karnej (art. 67 § 1 k.w.) - (czyli zastosowanie mają wszystkie powyżej przytoczone argumenty). Przepis art. 1 k.w., określający podstawowe zasady odpowiedzialności za wykroczenie, brzmi: „Art. 1. § 1. Odpowiedzialności za wykroczenie podlega ten tylko, kto popełnia czyn społecznie szkodliwy, zabroniony przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia pod groźbą kary aresztu, ograniczenia wolności, grzywny do 5.000 złotych lub nagany

Prokurator Generalny podkreślił w oparciu o komentarz T. Grzegorczyk, że „społeczna szkodliwość czynu to jego materialna cecha, materialny substrat, w tym wypadku wykroczenia, czyli jego ujemna społecznie treść”, oraz że „ustawodawca, formując przepisy karne, obejmuje nimi, co do zasady, czyny o ujemnym ładunku społecznym. Skoro jednak obok wymogu bezprawności żąda dla odpowiedzialności prawnej jeszcze szkodliwości społecznej danego zachowania, to należy przyjąć, że wykazanie bezprawności oznacza z założenia także społeczną szkodliwość danego zachowania, której nie trzeba odrębnie wykazywać, ale ponieważ społeczna szkodliwość może być różna, to in concreto nie można wykluczyć jej braku mimo bezprawności zachowania. Należy to już jednak ustalić na podstawie okoliczności danego zdarzenia.

Na gruncie prawa wykroczeń, inaczej niż przy przestępstwach oraz przy przestępstwach i wykroczeniach skarbowych, jedynie przy wykazaniu w ogóle braku szkodliwości danego zachowania w określonych okolicznościach można mówić o niezaistnieniu samego wykroczenia mimo naruszenia określonego przepisu tej dziedziny prawa. Tylko zatem zupełny brak in concreto szkodliwości społecznej czynu przekreśla byt wykroczenia.

Jeżeli zatem uwzględni się tu ratio legis danej normy karnej i przedmiot ochrony danego przepisu, to może in concreto okazać się, że określone zachowanie, z uwagi na okoliczności, w jakich nastąpiło, albo nie godzi bynajmniej w ów chroniony przepisem przedmiot, a więc nie może też być społecznie szkodliwe, albo godząc w niego, jest jednak, z uwagi na te okoliczności, pozbawione owej szkodliwości. Jeżeli zatem np. prowadzący pojazd, wracając w późnych godzinach nocnych do domu, zatrzymuje się, aby nabyć produkty żywnościowe na posiłek, przy sklepie całodobowym, mimo że umieszczono tam zakaz zatrzymywania się, to narusza art. 92 § 1. Ale na czym ma polegać szkodliwość społeczna jego zachowania? Przepis art. 92 umieszczony jest wśród przepisów przeciwko porządkowi i bezpieczeństwu w komunikacji, zatem to one są tu przedmiotem ochrony, jednak podane okoliczności wskazują, że ani porządek, ani bezpieczeństwo w komunikacji, z uwagi na porę, w jakiej nastąpiło zatrzymanie pojazdu, nie doznają tu żadnego uszczerbku. Nie można zaś szkodliwości społecznej czynu sprowadzić jedynie do faktu samego naruszenia przez daną osobę przepisu, skoro sens tej normy, jej ratio legis i dobra, które ma ona chronić, nie zostały naruszone, a naruszenie przepisu to bezprawność zachowania, zaś art. 1 § 1 żąda jeszcze szkodliwości społecznej tego konkretnego zachowania. (…) Zatem nie jest wykluczone ustalenie, że czyn będący formalnie bezprawnym, jako naruszający normy prawa wykroczeń, wypełniający znamiona określonego wykroczenia, może być pozbawiony cechy społecznej szkodliwości a tym samym nie stanowić jednak wykroczenia (…).

Przyjęcie poglądu o braku w takim wypadku znamion , aktualnego też na gruncie prawa wykroczeń, musi prowadzić do odmowy wszczęcia lub umorzenia wszczętego postępowania, a w razie ustalenia tego dopiero na przewodzie sądowym - do uniewinnienia obwinionego na podstawie art. 62 § 3.-w razie stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 5 § 1 pkt 1 i 2(czyn nie zawiera znamion wykroczenia albo ustawa stanowi, że sprawca nie popełnia wykroczenia;).

Cecha materialna wykroczenia (społeczna szkodliwość czynu) ma zatem do spełnienia niezwykle istotną rolę w zakresie wyłączenia odpowiedzialności. Samo bowiem naruszenie zakazu, przy jednoczesnym stwierdzeniu braku społecznej szkodliwości czynu, nie może stanowić podstawy odpowiedzialności za wykroczenie.

Jako ciekawostkę warto dodać, że obecnie strefy VIP bardzo często są wyłączone spod imprezy masowej, by można było uniknąć surowych rygorów z ustawy przywołanej na wstępie.

09:05, matisitnik
Link Komentarze (16) »
wtorek, 04 sierpnia 2015
piątek, 26 czerwca 2015
poniedziałek, 01 czerwca 2015
środa, 20 maja 2015

Gdzieś w Peru pewien bramkarz postanowił odtworzyć pamiętną rolę Jasona Stathama.

10:13, matisitnik
Link Komentarze (3) »
 
1 , 2 , 3 , 4 , 5 ... 1461
| < Wrzesień 2016 > |
Pn Wt Śr Cz Pt So N
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30    
Tagi